Πρόκειται για ένα από τα συντομότερα βιβλία της Καινής Διαθήκης, αλλά με ιδιαίτερα έντονο περιεχόμενο.

Κεντρικά θέματα της Επιστολής

1. Προάσπιση της πίστης (εδ. 3)

1. Ο Ιούδας προτρέπει τους πιστούς να «αγωνίζονται υπέρ της πίστεως» που παραδόθηκε μία για πάντα στους αγίους.
2. Η πίστη δεν παρουσιάζεται ως κάτι που αλλάζει ανάλογα με τις εποχές, αλλά ως παρακαταθήκη που πρέπει να διαφυλαχθεί.
3. Προειδοποίηση για ψευδοδιδασκάλους (εδ. 4–19)
4. Άνθρωποι εισχωρούν στην Εκκλησία και διαστρέφουν τη χάρη του Θεού.
5. Ο συγγραφέας χρησιμοποιεί παραδείγματα από την Παλαιά Διαθήκη (Ισραήλ στην έρημο, πεσμένοι άγγελοι, Σόδομα και Γόμορρα, Κάιν, Βαλαάμ, Κορέ) για να δείξει ότι η αποστασία και η ανομία οδηγούν σε κρίση.
6. Χριστιανική στάση απέναντι στους πλανωμένους (εδ. 22–23)
7. Ο Ιούδας δεν προτείνει μόνο καταδίκη.
8. Ζητά διάκριση:
9. άλλους να τους ελεούν και να τους καθοδηγούν,
10. άλλους να προσπαθούν να τους σώσουν από τον κίνδυνο,
11. πάντοτε με προσοχή ώστε να μη συμπαρασυρθούν οι ίδιοι.
12. Εμπιστοσύνη στη δύναμη του Θεού (εδ. 24–25)
13. Η επιστολή κλείνει με μία από τις ωραιότερες δοξολογίες της Καινής Διαθήκης:
«Εις αυτόν δε, ο οποίος ημπορεί να σας προφυλάξη και διατηρήση απταίστους... ας είναι η δόξα και η μεγαλειότης... εις όλους τους αιώνας. Αμήν.»

Δομή της Επιστολής

Ενότητα Εδάφια
Χαιρετισμός 1–2
Σκοπός της επιστολής 3–4
Παραδείγματα θείας κρίσεως 5–7
Χαρακτηριστικά των ψευδοδιδασκάλων 8–16
Υπενθύμιση αποστολικών προειδοποιήσεων 17–19
Προτροπές προς τους πιστούς 20–23
Τελική δοξολογία 24–25

Η Επιστολή του Ιούδα συνδέεται στενά με το δεύτερο κεφάλαιο της Β΄ Πέτρου, καθώς περιέχουν πολλές παράλληλες προειδοποιήσεις σχετικά με ψευδοδιδασκάλους και την ανάγκη πνευματικής εγρήγορσης.

ΕΠΙΣΤΟΛΗ ΙΟΥΔΑ Α´ 1 - 25
στην Νεοελληνική 

1 Ο συγγραφέας ονομάζει τον εαυτό του αδελφό του Ιακώβου αλλά όχι και απόστολο. Δεν είναι λοιπόν ο Ιούδας αυτός από τους δώδεκα αποστόλους, εκείνος που είναι γνωστός και με το επώνυμο Θαδδαίος ή Λεββαίος˙ αλλά είναι ένας από τους νομιζόμενους αδελφούς του Κυρίου, από τους γιους δηλαδή που είχε αποκτήσει ο Ιωσήφ από γυναίκα με την οποία είχε συζευχθεί προτού μνηστευθεί τη Θεοτόκο. Δεδομένου μάλιστα ότι αυτός θα ήταν μεγαλύτερος στην ηλικία από τον Κύριο τουλάχιστον πέντε χρόνια, μπορούμε να συμπεράνουμε ότι η επιστολή γράφτηκε γύρω στο 70 μ. Χ.

Σχετικά με την αφορμή εξαιτίας της οποίας γράφτηκε η επιστολή αυτή και σχετικά με το σκοπό της μπορούμε να υποθέσουμε τα εξής: Από κάποιους πιστούς της Συρίας, και ιδιαιτέρως της Εκκλησίας της Αντιοχείας, μεταδόθηκε στα Ιεροσόλυμα η είδηση ότι κάποιοι ψευδοδιδάσκαλοι με τις πλανεμένες διδασκαλίες τους προκαλούσαν μεγάλη ζημιά στους Χριστιανούς. Ο Ιούδας λοιπόν, ο οποίος μετά το θάνατο του αδελφού του Ιακώβου είχε ιδιαίτερο κύρος μέσα στην Εκκλησία ως ένας από τους παλαιούς πρεσβυτέρους της Εκκλησίας των Ιεροσολύμων, γράφει την επιστολή αυτή με σκοπό να τονίσει στους πιστούς τον επαπειλούμενο κίνδυνο και να τους συστήσει την αμετακίνητη προσήλωσή τους στη ζωή της αγνότητος και της αληθινής πίστεως.

Στίχ. 1-16. Οι ψευδοδιδάσκαλοι θα τιμωρηθούν.

Εγώ ο Ιούδας, που είμαι δούλος του Ιησού Χριστού και αδελφός του Ιακώβου, γράφω την επιστολή αυτή προς εκείνους που έχει καλέσει ο Θεός Πατήρ στη χριστιανική πίστη, και τους έχει αγιάσει και διαφυλάξει από τόσους ηθικούς κινδύνους, για να ανήκουν στον Ιησού Χριστό.

2 Εύχομαι να πληθαίνουν σε σας το έλεος και η ειρήνη και η αγάπη.

3 Αγαπητοί, ενώ είχα σφοδρό πόθο να σας γράψω για την κοινή σωτηρία που χάρισε σ' όλους μας ο Ιησούς Χριστός, αναγκάστηκα από τις περιστάσεις να σας γράψω για να σας προτρέψω να αγωνίζεστε με δύναμη για την πίστη η οποία παραδόθηκε μια για πάντα στους Χριστιανούς με το προφορικό κήρυγμα.

4 Είναι ανάγκη να αγωνίζεστε για την πίστη αυτή, διότι ύπουλα και δόλια εισχώρησαν στην Εκκλησία μερικοί ασεβείς άνθρωποι. Γι' αυτό είχε προφητευθεί και προαναγγελθεί πριν από πολύ καιρό στην Αγία Γραφή ότι θα εμφανίζονταν και θα καταδικάζονταν στην τιμωρία αυτή, για την οποία θα σας μιλήσω παρακάτω. Είναι ασεβείς, που διαστρέφουν και παραποιούν τη χάρη του φωτισμού της αλήθειας που μας χάρισε ο Θεός. Την παραποιούν και τη νοθεύουν ζητώντας απ' αυτήν επιχειρήματα για να δικαιολογήσουν την ακόλαστη και ανήθικη ζωή τους. Και αρνούνται τον ένα και μοναδικό Δεσπότη και Κύριό μας Ιησού Χριστό.

5 Θέλω λοιπόν να σας υπενθυμίσω, αν και σεις το μάθατε αυτό μια για πάντα, ότι ο Κύριος, αφού έσωσε με θαύματα τον ιουδαϊκό λαό από τη γη της Αιγύπτου, έπειτα όσους δεν τον πίστεψαν τους καταδίκασε να πεθάνουν στην έρημο, χωρίς να απολαύσουν τη γη της επαγγελίας.

6 Και τους αγγέλους που δεν φύλαξαν το υψηλό τους αξίωμα, αλλά εγκατέλειψαν την ουράνια κατοικία τους και ζωή, ο Κύριος τους έχει φυλάξει δεμένους μέσα σε πνευματικό σκοτάδι και ολοκληρωτική στέρηση της θείας χάριτος και αλήθειας με δεσμά αιώνια που δεν θα συντριβούν ποτέ˙ και τους έχει εκεί για να δικασθούν τη μεγάλη ημέρα της παγκόσμιας Κρίσεως.

7 Όπως τα Σόδομα και τα Γόμορρα και οι τριγύρω τους πόλεις που όμοια με τους ασεβείς αυτούς για τους οποίους σας μίλησα παραπάνω παρέδωσαν τους εαυτούς τους στην πορνεία και έτρεχαν πίσω από άλλη σάρκα και παρασύρθηκαν σε αφύσικες ασέλγειες είναι μπροστά μας παράδειγμα αμαρτωλών που τιμωρήθηκαν με την ποινή της φωτιάς, η οποία τους έκαψε αμετάκλητα για πάντα,

8 το ίδιο και αυτοί οι σημερινοί ασεβείς, παρά τα φοβερά αυτά παραδείγματα, εξαπατώνται από τις φαντασίες και τα όνειρα που βλέπουν κι όταν ακόμη δεν κοιμούνται. Κι ενώ μολύνουν το σώμα τους με τις αισχρές τους πράξεις, απορρίπτουν και την εξουσία και το μεγαλείο του Υιού του Θεού, και περιυβρίζουν και τους αγγέλους που έχουν τόσο μεγάλη δόξα.

9 Αλλά για να σας δείξω πόσο αμαρτάνουν με τις βλασφημίες τους αυτές, σας λέω το εξής: Ο Μιχαήλ ο αρχάγγελος, όταν συνομιλούσε και αντιδικούσε με τον διάβολο που διεκδικούσε να πάρει την εξουσία του το νεκρό σώμα του Μωυσή, δεν τόλμησε να εκφέρει καταδικαστική απόφαση, που να συνοδεύεται με υβριστικά και βλάσφημα λόγια εναντίον του, αλλά είπε στο διάβολο: Από τον Θεό να το βρεις, και ο Κύριος να σε επιτιμήσει για την αδικία αυτή που τολμάς να κάνεις.

10 Αυτοί όμως, αφενός όσα δεν γνωρίζουν, δηλαδή τα πνευματικά και τα θεία, τα περιυβρίζουν και τα βλασφημούν˙ και αφετέρου όσα με τις φυσικές τους αισθήσεις, με τα ένστικτα και τις ορέξεις τους γνωρίζουν σαν τα ζώα που δεν έχουν λογική, τα κάνουν για να διαφθείρουν και να καταστρέφουν τους εαυτούς τους.

11 Αλίμονό τους, διότι ακολούθησαν το δρόμο του Κάιν και φονεύουν πνευματικά τους αδελφούς τους με τις ψευδοδιδασκαλίες τους. Αλίμονό τους, διότι ρίχτηκαν ασυγκράτητοι στην πλάνη του Βαλαάμ επιδιώκοντας το υλικό κέρδος, και χάθηκαν στον όλεθρο της αντιλογίας και της ανταρσίας του Κορέ.

12 Αυτοί είναι τα μιάσματα στα κοινά σας δείπνα που συνδέονται με τη θεία Ευχαριστία. Τρώνε μαζί σας εκεί χωρίς κανένα φόβο. Αυτοί δεν ποιμαίνουν το χριστιανικό ποίμνιο, αλλά ποιμαίνουν τους εαυτούς τους και παχαίνουν εις βάρος του ποιμνίου τρώγοντας και πίνοντας με δαπάνες των πιστών. Είναι σύννεφα χωρίς νερό που σπρώχνονται με βία από τους ανέμους της πλανεμένης διδασκαλίας και των ασυγκράτητων παθών τους. Είναι δένδρα του φθινοπώρου που δεν έχουν επάνω τους ούτε φύλλα. Δέντρα που είναι αδύνατον να παραγάγουν καρπό, καθώς νεκρώθηκαν και ξεράθηκαν δύο φορές: μία πριν να πιστέψουν και άλλη μία μετά την επιστροφή τους στο Χριστό. Δέντρα που ξεριζώθηκαν επειδή αποκόπηκαν από τον Χριστό.

13 Είναι άγρια κύματα της θάλασσας˙ οι καρδιές τους συνταράσσονται από πάθη αμαρτωλά, γι' αυτό και ξεβράζουν από μέσα τους ως αφρό αηδιαστικό τις αισχρές τους πράξεις που προκαλούν ντροπή. Είναι αστέρια που ξέφυγαν από την τροχιά τους και κινούνται ακανόνιστα εδώ κι εκεί, εξαπατώντας τους ταξιδιώτες που ζητούν να οδηγηθούν απ' αυτά. Σ' αυτούς έχει επιφυλαχθεί ως αιώνια τιμωρία το πυκνό σκοτάδι του Άδη.

14 Γι' αυτούς προφήτευσε ο Ενώχ, ο οποίος αναφέρεται στους γενεαλογικούς καταλόγους έβδομος από τον Αδάμ, και είπε: Ιδού, θα έλθει οπωσδήποτε ο Κύριος συνοδευμένος από τις αμέτρητες και πολυπληθείς στρατιές των αγίων αγγέλων του.,

15 για να κρίνει και καταδικάσει όλους τους αμαρτωλούς και για να ελέγξει όλους τους ασεβείς για όλες τις ανίερες πράξεις που έκαναν περιφρονώντας τον Θεό, και για όλα τα βλάσφημα λόγια και τις διδασκαλίες που είπαν εναντίον του όσοι αμαρτάνουν με ασέβεια και χωρίς φόβο Θεού.

16 Αυτοί γογγύζουν και μεμψιμοιρούν εναντίον του Θεού και της προνοίας του, και συμπεριφέρονται σύμφωνα με τις πονηρές και αχόρταστες επιθυμίες τους. Το στόμα τους λέει λόγια υπερήφανα και αλαζονικά, και κολακεύουν με υποκριτικό θαυμασμό ανθρώπους πλούσιους και ισχυρούς, επιδιώκοντας να καρπωθούν απ' αυτούς κάποιο υλικό όφελος.

Στίχ. 17-25. Προτροπή στους πιστούς να

προφυλαχθούν από την πλάνη.

17 Εσείς όμως, αγαπητοί, θυμηθείτε τους λόγους που σας έχουν προαναγγείλει οι απόστολοι του Κυρίου μας Ιησού Χριστού.

18 Θυμηθείτε αυτό που σας έλεγαν οι απόστολοι, ότι δηλαδή στα χρόνια πριν από τη δευτέρα παρουσία θα υπάρχουν άνθρωποι που θα εμπαίζουν τα πιο ιερά πράγματα και θα πορεύονται σύμφωνα με τις αισχρές τους επιθυμίες. Και οι επιθυμίες τους αυτές θα τους παρασύρουν σε ασέβειες.

19 Αυτοί είναι που δημιουργούν τα σχίσματα και τις διαιρέσεις στην Εκκλησία˙ άνθρωποι φυσικοί που σύρονται από τη ζωώδη φύση τους και δεν έχουν αναγεννημένες από το Άγιον Πνεύμα τις ανώτερες ψυχικές τους δυνάμεις.

20 Εσείς όμως, αγαπητοί, αντίθετα μ' εκείνους, οικοδομώντας τους εαυτούς σας πάνω στο θεμέλιο της αγιότατης πίστεώς σας και αναπέμποντας τις προσευχές σας με την έμπνευση του Αγίου Πνεύματος,

21 φυλάξτε και διατηρήστε τους εαυτούς σας στην αγάπη του Θεού, περιμένοντας με ακλόνητη βεβαιότητα και εμπιστοσύνη το έλεος του Κυρίου μας Ιησού Χριστού, που θα μας χαρίσει την αιώνια ζωή.

22 Και σε άλλους να δείχνετε ευσπλαχνία και συμπάθεια συζητώντας μαζί τους και πείθοντάς τους για τις κακοδοξίες τους,

23 κι άλλους πάλι να προσπαθείτε να τους σώσετε με μεγάλη προσοχή και φόβο μήπως βλαβείτε από τη συναναστροφή τους. Να τους αρπάζετε μέσα από τη φωτιά του έσχατου κινδύνου, μισώντας σαν βρωμερό ένδυμα τη μολυσμένη από τα πάθη της σαρκός ζωή τους.

24 Σ' αυτόν τώρα ο οποίος μπορεί να σας φυλάξει χωρίς να σκοντάψετε, και να σας κάνει να σταθείτε χωρίς ψεγάδι την ημέρα της Κρίσεως μπροστά στη δόξα του, γεμάτοι χαρά και αγαλλίαση για την αιώνια σωτηρία σας,

25 στο μόνο σοφό Θεό, το Σωτήρα μας, ας ανήκει η δόξα και η ευλαβική αναγνώριση του μεγαλείου του, το κράτος και η εξουσία και τώρα και σ' όλους τους αιώνες. Αμήν.